Dziś przychodzimy do Was z kolejną dawką informacji na temat teleporady, a w tym przypadku możliwości otrzymania L4 przez Internet. Jeszcze kilka lat temu uzyskanie zwolnienia lekarskiego (L4) wiązało się z koniecznością wizyty u lekarza, długim oczekiwaniem w kolejce i często dodatkowym stresem. Dziś proces ten jest znacznie prostszy – L4 pacjent może otrzymać online, bez wychodzenia z domu. Jak to działa?
Zwolnienia lekarskie online są wystawiane w ramach systemu e-ZLA (elektroniczne zwolnienie lekarskie), który działa w Polsce od 2018 roku. Proces rozpoczyna się od konsultacji z lekarzem, która może odbywać się za pośrednictwem teleporady (rozmowa telefoniczna), wideorozmowy lub formularza medycznego na platformach telemedycznych. W trakcie konsultacji lekarz przeprowadza wywiad dotyczący stanu zdrowia pacjenta, jego objawów oraz ewentualnej dokumentacji medycznej. Jeśli uzna, że stan zdrowia pacjenta wymaga odpoczynku i przerwy w pracy, wystawia e-zwolnienie.
Dokument ten jest automatycznie przesyłany do systemu ZUS i dostępny dla pracodawcy pacjenta (chyba że chory nie życzy sobie jego udostępnienia). E-ZLA eliminuje konieczność dostarczania zwolnienia osobiście, co znacząco ułatwia proces, zwłaszcza w przypadku chorób zakaźnych lub złego samopoczucia pacjenta. Warto jednak pamiętać, że każde zwolnienie może zostać skontrolowane przez ZUS, a w przypadku podejrzeń o nadużycie – unieważnione.
Zwolnienie lekarskie online można uzyskać na dwa sposoby – poprzez:
Cena zwolnienia lekarskiego online zależy od wybranego sposobu konsultacji. Tak jak wspomnieliśmy wcześniej, jeśli pacjent korzysta z teleporady w ramach NFZ, nie ponosi żadnych kosztów – wystarczy skontaktować się ze swoją przychodnią i umówić rozmowę z lekarzem. Problem może pojawić się w sytuacji, gdy placówka nie oferuje szybkiej telekonsultacji lub pacjent nie jest zarejestrowany w danej przychodni. Wtedy konieczne może być skorzystanie z prywatnej opcji.
Koszt prywatnej teleporady, podczas której można uzyskać szybkie L4, waha się zazwyczaj od 50 do 200 zł, w zależności od platformy, specjalizacji lekarza oraz czasu oczekiwania na konsultację. Niektóre firmy oferują opcję ekspresowego zwolnienia, gdzie pacjent otrzymuje decyzję lekarza w kilkanaście minut, co może wiązać się z wyższą opłatą. Warto jednak pamiętać, że niezależnie od ceny, lekarz musi przeprowadzić rzetelną ocenę stanu zdrowia pacjenta i nie może wystawić zwolnienia bez uzasadnienia medycznego. Nadużycia mogą skutkować konsekwencjami prawnymi, a ZUS ma prawo kontrolować zasadność L4.
Praca zdalna stała się standardem w wielu branżach, a jej popularność nieustannie rośnie. W związku z tym wiele osób zastanawia się, czy będąc na zwolnieniu lekarskim (L4), można nadal wykonywać obowiązki zawodowe z domu. W świetle obowiązujących przepisów odpowiedź jest jednoznaczna – osoba przebywająca na L4 nie może wykonywać żadnej pracy, niezależnie od jej formy, w tym także w trybie home office.
Celem zwolnienia lekarskiego jest umożliwienie pacjentowi pełnej rekonwalescencji i powrotu do zdrowia. Aktualne regulacje jasno wskazują, że w czasie trwania L4 pracownik nie powinien podejmować żadnych czynności zawodowych, ponieważ mogłoby to opóźnić proces leczenia. Przepisy obowiązujące w Polsce nie przewidują wyjątków dla pracy zdalnej – nawet jeśli obowiązki można wykonywać z domu, nadal traktowane jest to jako naruszenie warunków zwolnienia.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) ma prawo kontrolować osoby przebywające na zwolnieniu lekarskim, aby sprawdzić, czy faktycznie przestrzegają zasad rekonwalescencji. Jeśli kontrola wykaże, że pracownik wykonuje jakiekolwiek obowiązki zawodowe – nawet w formie home office – może to skutkować unieważnieniem zwolnienia, cofnięciem zasiłku chorobowego, a w skrajnych przypadkach nawet konsekwencjami ze strony pracodawcy. Co więcej, pracodawca również może monitorować aktywność pracownika i zgłosić nieprawidłowości do ZUS.
Przepisy mówią wprost. Każda forma pracy podczas zwolnienia lekarskiego jest niezgodna z prawem. Nawet jeśli pracownik czuje się na siłach, by wykonywać swoje obowiązki zdalnie, nie powinien tego robić. W wyjątkowych sytuacjach, gdy pracownik chce jak najszybciej wrócić do pracy, jedynym rozwiązaniem jest wcześniejsze zakończenie zwolnienia lekarskiego poprzez konsultację z lekarzem.
L4 jest automatycznie przesyłane do systemu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, skąd może je odczytać zarówno pracodawca, jak i sam pacjent. Jak sprawdzić, czy zostało prawidłowo wystawione?
Zwolnienie lekarskie może wystawić każdy lekarz posiadający uprawnienia do orzekania o czasowej niezdolności do pracy. W praktyce oznacza to, że L4 może być wystawione zarówno przez lekarza rodzinnego (POZ), jak i przez specjalistów różnych dziedzin. l4 wypisze nam:
Zwolnienie lekarskie można otrzymać w przypadku każdej choroby lub urazu, które uniemożliwiają wykonywanie pracy. Najczęstsze powody przyznania L4 to:
Każdy przypadek jest rozpatrywany indywidualnie przez lekarza, który na podstawie objawów i dokumentacji medycznej decyduje o zasadności wystawienia zwolnienia lekarskiego. Warto pamiętać, że L4 nie jest przyznawane na życzenie pacjenta – musi istnieć medyczne uzasadnienie niezdolności do pracy.